IPO là gì?

109
IPO là cụm từ viết tắt của Initial Public Offering, dịch ra tiếng việt có nghĩa là “Lần đầu tiên phát hành ra công chúng”.

Nếu bạn là một nhà đầu tư chứng khoán chắc không còn xa lạ gì với cổ phiếu IPO, vì IPO là một phần không thể thiếu trong đầu tư chứng khoán. Vậy với những người mới đầu tư chứng khoán chắc hẳn không thể bỏ qua việc tìm hiểu về cổ phiếu IPO. Vậy IPO là gì? Những điều cần biết về IPO. cùng NganhangVn.Net tìm hiểu về IPO

1. IPO là gì

IPO là hoạt động của các doanh nghiệp lần đầu tiên mở bán công khai một số lượng lớn cổ phiếu nhằm huy động vốn từ công chúng một cách phổ biến, rộng rãi. Sau đó, doanh nghiệp đó sẽ chính thức trở thành một công ty cổ phần với vốn góp từ đại chúng.

Cổ Phiếu là gì?

Trái phiếu là gì, đặc điểm của Trái phiếu, các loại Trái Phiếu lưu hành

2. IPO viết tắt của từ gì

IPO là cụm từ viết tắt của Initial Public Offering, dịch ra tiếng việt có nghĩa là “Lần đầu tiên phát hành ra công chúng”.

3. Mục đích của hoạt động IPO

  • Khẳng định nguồn lực và vị thế của doanh nghiệp trước nhà đầu tư cũng như khách hàng, góp phần gia tăng giá trị thương hiệu và uy tín.
  • Giúp huy động một lượng lớn vốn lớn từ nhiều nhà đầu tư nhanh hơn, hiệu quả hơn để mở rộng quy mô hoạt động 
  • Quá trình thực hiện IPO mang nhiều giá trị hơn so với việc phát hành trái phiếu doanh nghiệp.
  • Hoạt động cổ phần hóa góp phần thu hút nguồn nhân lực tiềm năng, có trách nhiệm và tâm huyết nên sẽ tạo dựng đội ngũ nhân viên đầy năng lực.
  • Quá trình IPO được xem là bước đệm phục vụ cho các quá trình sáp nhập, mở rộng quy mô và mua lại các doanh nghiệp nhỏ tiềm năng.

4. Đặc điểm của cổ phiếu IPO

4.1. Ưu điểm của cổ phiếu IPO

  • Công ty dễ dàng huy động vốn nhanh chóng từ công chúng, đông đảo tầng lớp dân cư với quy mô huy động vốn lớn từ thị trường chứng khoán.
  • Tạo thuận lợi cho những lần phát hành cổ phiếu về sau.. 
  • Cổ phiếu IPO tạo điều kiện cho các giao dịch sáp nhập và mua diễn ra đơn giản và tiện lợi hơn. Công ty dễ dàng đưa ra mức giá trong các thương vụ mua lại khi cổ phiếu của họ là cổ phiếu niêm yết công khai.
  • Cổ phiếu IPO lên sàn công khai làm tăng chất lượng và độ chính xác của các con số trong báo cáo tài chính của doanh .
  • Hoạt động cổ phần hóa góp phần thu hút nguồn nhân lực tiềm năng, có trách nhiệm và tâm huyết nên sẽ tạo dựng đội ngũ nhân viên đầy năng lực. Công ty luôn cũng dành một tỉ lệ chứng khoán để bán cho nhân viên của mình để gắn kết nội bộ trong công ty.
  • Và nhân viên của công ty sẽ trở thành cổ đông và được hưởng cổ tức sau khi mua cổ phiếu IPO và thay vì chỉ nhận được mức thu nhập thông thường thì họ có thêm một khoản thu nhập thụ động tỷ lệ thuận với lợi nhuận của công ty. 
  • Không chỉ vậy, điều này làm cho nhân viên trong công ty có tinh thần làm việc hiệu quả hơn và coi sự tồn tại và phát triển của công ty ở hiện tại và tương lai là sự thành bại của mình.
  • Có cơ hội tiếp cận các chiến lược phát triển kinh doanh, xây dựng hệ thống quản lý chuyên nghiệp khi hiểu về kế hoạch IPO là gì và thành công phát hành cổ phiếu IPO.

4.2. Nhược điểm của cổ phiếu IPO

  • Làm phân tán quyền sở hữu tài sản và có thể làm mất quyền kiểm soát doanh nghiệp của các cổ đông sáng lập công ty. Bên cạnh đó, cơ cấu về quyền sở hữu của doanh nghiệp luôn luôn bị biến 
  • Chi ra một khoản khá tốn kém và mất thời gian, đặc biệt là các công ty càng lớn thì chi phí phát hành càng cao.
  • Làm cho công ty bị bất lợi do tiết lộ quá nhiều thông tin về tình hình kinh doanh cho các đối thủ cạnh tranh.
  • Tốn thêm thời gian và thêm nhân lực chuyên môn cần thiết để quản lý và giám sát các số liệu trong báo cáo tài chính.
  • Ngoài ra, hàng năm công ty phải mất thêm một số khoản chi phí như chi phí kiểm toán cho các báo

Làm thế nào để sao kê tài khoản ngân hàng? Một bản sao kê có những nội dung gì? - Ảnh 4.

5. Điều kiện để các công ty thực hiện IPO ở Việt Nam

Theo Luật Chứng khoán, để thực hiện IPO, doanh nghiệp phải đủ các điều kiện sau:

  • Doanh nghiệp có vốn điều lệ  ghi trên sổ kế toán tại thời điểm đăng ký chào bán phải từ 10 tỷ đồng trở lên.
  • Hoạt động kinh doanh của một năm trước khi đăng ký IPO phải có lãi và IPO không có lỗ.
  • Đại hội đồng cổ đông được thông qua phương án phát hành và sử dụng vốn thu được từ IPO. 

Với một số loại hình doanh nghiệp khác, giống với các điều kiện trên, để IPO, doanh nghiệp cần hoàn thành thêm những điều kiện khác, cụ thể như :

  • Với doanh nghiệp 100% vốn nhà nước được sử dụng thành công ty cổ phần kết hợp: Để IPO thì phải thực hiện chuyển đổi từ công ty nhà nước thành công ty cổ phần đúng quy định của pháp luật.
  • Với doanh nghiệp có vốn đầu tư từ nước ngoài chuyển đổi thành doanh nghiệp và cổ phần:
  • Có phương án hoạt động IPO và nước ngoài hoặc Hội đồng quản trị doanh nghiệp liên doanh được thông qua sử dụng vốn thu được từ IPO phải được chủ doanh nghiệp 100%. 
  • Có công ty chứng khoán tư vấn về phương án cho việc lập hồ sơ và thực hiện IPO
  • Với doanh nghiệp được đầu tư nước ngoài đã chuyển ododir trở thành công ty cổ phần: Phải được công ty chứng khoán tư vấn về vấn đề lập hồ sơ IPO.
  • Với doanh nghiệp mới trong lĩnh vực cơ sở hạ tầng:
  • Là doanh nghiệp phải làm chủ đầu tư xây dựng và kinh doanh các công trình thuộc đề án phát triển quan trọng KT-XH của các bộ, ngành và các tỉnh, thành phố  thuộc TW.
  • Dự án đầu tư được cấp giấy phép có quyền phê duyệt
  • Chịu trách nhiệm liên đới của Hội đồng quản trị hoặc cổ đông sáng lập với phương án IPO và sử dụng vốn thu được từ cổ phiếu IPO.
  • Có tổ chức đứng ra bảo lãnh việc thực hiện IPO.
  • Có ngân hàng quản lý và giám sát việc sử dụng vốn thu được từ việc thực hiện IPO.

6. Các cách thức chào bán cổ phiếu IPO ở Việt Nam

  • Chào bán chứng khoán trước công chúng để kêu gọi đầu tư thêm vốn cho tổ chức phát hành;
  • Chào bán chứng khoán ra công chúng để trở thành công ty đại chúng thông qua việc thay đổi cơ cấu sở hữu mà không làm tăng vốn điều lệ của tổ chức phát hành
  •  Và sự kết hợp của các hình thức được mô tả của cả hai 

7. Rủi ro khi triển khai IPO là gì?

  •  Làm phân tán quyền sở hữu tài sản và có thể làm mất quyền kiểm soát doanh nghiệp của các cổ đông sáng lập công ty 
  • Chi ra một khoản khá tốn kém và mất thời gian, đặc biệt là các công ty càng lớn thì chi phí phát hành càng cao.
  • Làm cho công ty bị bất lợi do tiết lộ quá nhiều thông tin về tình hình kinh doanh cho các đối thủ cạnh tranh.
  • Tốn thêm thời gian và thêm nhân lực chuyên môn cần thiết để quản lý và giám sát các số liệu trong báo cáo tài chính.

8. Có nên mua cổ phiếu IPO ?

  • Để phân tích về các nguyên tắc và kỹ thuật của một đợt phát hành IPO là khá khó. 
  • Đội ngũ quản lý, chất lượng người bảo lãnh phát hành và các chi tiết cụ thể khác liên quan đến thương vụ là những lưu ý mà các nhà đầu tư nên đặc biệt chú ý đến trong quá trình khi nghiên cứu đầu tư. 
  • Tóm lại, để đánh giá cổ phiếu IPO cần rất nhiều yếu tố khác nhau. Vì vậy, để các nhà đầu tư có thể đánh giá và ước lượng được mức giá chào bán tốt, tiềm năng thì cần phải  cập nhật, theo dõi các thông tin liên quan đến công ty mình định đầu tư liên tục và chi tiết.

9. Một số lưu ý khi mua IPO từ kinh nghiệm người chơi

9.1. Rủi ro từ việc định giá những điều mới

  • Trong quyển Phi lý trí của Dan Ariely, ông đã chỉ ra một cái bẫy tâm lý về giá mà hầu hết chúng ta đều mắc phải, đó là việc tất cả thực sự không biết đâu là giá trị chính xác của một sản phẩm. Nếu không có một sản phẩm tương tự, một trải nghiệm gần giống hay những cơ sở căn bản để so sánh, chúng ta dễ dàng đưa ra giá “hớ” cho những sản phẩm được cho là mới.
  • Việc định giá sai sẽ khiến chúng ta không có một điểm tựa tâm lý vững  chắc, không hiểu được giá trị thực sự của một sản phẩm và hệ quả tiếp theo là sẽ sập cái bẫy từ tâm lý đám đông. Trong đầu tư, những quyết định được đưa ra dựa trên cảm xúc như vậy luôn mang đến cho nhà đầu tư rủi ro rất lớn.

9.2. Sự thật về mức giá ban đầu

  • Với kinh nghiệm từng làm việc trong những công ty định giá hàng đầu thế giới như PwC, Deloitte, Ernst & Young, Safal Niveshak chỉ ra rằng, sau khi đi qua một quy trình thẩm định và những phương pháp định giá khác nhau, giá bán ban đầu của những cổ phiếu trong phiên IPO đã tăng lên nhiều hơn so với giá trị thực tại của nó.
  • Nhà đầu tư không mua được cổ phiếu ở giá “ban đầu” như họ lầm tưởng, mà là giá đã được thống nhất bởi những chuyên gia thẩm định, chuyên viên ngân hàng, chuyên viên tại sàn chứng khoán và bộ máy quản trị của đơn vị phát hành cổ phiếu…

Theo Safal Niveshak, chính việc chuẩn bị kỹ cho phiên IPO từ những đơn vị phát hành đã khiến nhà đầu tư phải đối mặt với những rủi ro từ “kịch bản giá” mà họ không mong muốn.

9.3. Kỹ năng bán hàng

  • Sau khi được chào bán, những cổ phiếu tiếp tục trải qua ba hoặc bốn vòng mua bán qua lại do các đối tượng như nhà sáng lập, cổ đông, nhân viên kỳ cựu, ngân hàng bảo lãnh, các quỹ mạo hiểm, nhà môi giới… qua đó được gắn thêm hàng loạt thông tin không chính thống về kỳ vọng tương lai như “khả năng sinh lợi”, “triển vọng lâu dài”, “cơn sốt lợi nhuận”, “chính sách mới”, “xu thế”… cộng với những tác động tâm lý đã đề cập ở trên, giá những cổ phiếu IPO sẽ ngày càng biến động với quy mô khó dự đoán hơn nữa.
  • Trong phiên IPO ngày 18/5/2012 của Facebook, tờ New York Times từng công bố một thông tin rằng mức giá mà những nhà đầu tư châu Á sẵn sàng trả có thời điểm gấp 25 lần giá chính thức mà Facebook mở bán (38 USD/cổ phiếu).
  • Tuy nhiên chỉ sau một thời gian ngắn, khi cổ phiếu Facebook sụt giảm giá trị, chính James Gorman, Chủ tịch của Ngân hàng Morgan Stanley – ngân hàng ấn định mức giá IPO của Facebook thừa nhận, hầu hết những nhà đầu tư đã quá “ngây thơ” khi nghĩ rằng giá của Facebook sẽ tăng lên trong tương lai, cùng với đó là những vụ kiện chính Facebook về việc che giấu thông tin nội bộ cũng như sự thiếu minh bạch khi hơn một nửa số cổ phiếu Facebook được lưu thông trên thị trường (khoảng 57%) là do những nhân viên cũng như cổ đông hiện hữu của Facebook bán ra (thông thường, để đảm bảo sự minh bạch, những cổ đông hiện hữu hay nhân viên chỉ được bán cổ phiếu sau một thời gian nhất định, ít nhất là sáu tháng)…

 10. Danh sách các công ty ipo trên các sàn quốc tế

Danh sách IPO

Công ty

Sàn giao dịch

Giá trị IPO

Giá IPO

Mới nhất

24/02/2022

 GSR II Meteora Acquisition Corp (GSR MU)

NASDAQ

275.0M

10.00

10.01

24/02/2022

 Clean Earth Acq Corp (CLINU)

NASDAQ

200.0M

10.00

10.00

01/03/2022

 Valuence Merger I Corp (VMCAU)

NASDAQ

200.0M

10.00

10.02

02/03/2022

 Shuaa Partners Acq I Corp (SHUAU)

NASDAQ

100.0M

10.00

10.00

02/03/2022

 Kensington Capital Acq IV Corp (KCAC_u)

NYSE

200.0M

10.00

8.56

17/03/2022

 Akanda Corp (AKAN)

NASDAQ

16.0M

4.00

-

 

11. Mua cổ phiếu IPO như thế nào

Tiêu biểu là trên website chính thức của công ty hoặc các trang web hỗ trợ liên kết.

Để mua cổ phiếu IPO, các nhà đầu tư có thể mua theo hình thức đăng ký trực tuyến thông qua việc điền vào form mẫu :

Bằng việc điền vào form mẫu yêu cầu các thông tin như trên, là các bạn tham gia mua cổ phiếu thuộc IPO của một công ty rồi.

 

 

Bình luận


Tin liên quan

Cổ Phiếu là gì?

Cổ Phiếu là gì?

12/04/22 trong Tin tức